de tijdlijn van de geschiedenis van IJsselstein

Werk aan de Hollandse IJssel in 1663-1664 Rob Alkemade! 

Een megaklus... zo mogen de werkzaamheden, die in 1663 en 1664 uitgevoerd werden om de IJssel binnen de Baronie van IJsselstein uit te baggeren en beter bevaarbaar te maken wel genoemd worden. Problemen, die ook tegenwoordig nog bij dat soort waterstaatkundige projecten aan de orde zijn, waren er ook in de zeventiende eeuw al, zoals financiële tekorten, te laag inschrijvende aannemers, stagnatie van het werk door slecht weer. In dit artikel wordt het verhaal verteld van het uitdiepen van de IJssel en het ophogen van een deel van de IJsselkade, een niet geheel zonder problemen verricht werk. Na een korte inleiding, waarin ook het beperkte aantal informatiebronnen aan de orde komt, wordt bekeken hoe het werk voorbereid, uitgevoerd en gefinancierd werd.

Begin juni 1672 valt het Frankrijk van koning Lodewijk XIV, samen met Engeland en de twee Duitse bisdommen Keulen en Munster, de Republiek der Verenigde Nederlanden aan. Het Staatse leger, dat veel zwakker is dan het Franse, trekt zich terug achter de Hollandse Waterlinie, waardoor IJsselstein onverdedigd wordt gelaten._x000d_ _x000d_ Er volgen een aantal bezettingen, en de Fransen passen de techniek van het inunderen toe: de Lekdijk wordt bij het Klaphek en bij Vreeswijk doorgestoken. De inundaties bezorgen IJsselstein veel overlast. De gaten bij Vreeswijk en het Klaphek zouden pas in respectievelijk juni en september 1673 worden gedicht._x000d_ _x000d_ Het stadsbestuur probeert op basis van de soevereiniteitsrechten, als zelfstandige baronie, neutraliteit te verkrijgen zodat er geen troepen meer in de stad worden gelegerd en er geen belasting meer hoeft te worden betaald. Hiertoe gaat de schout op 19 oktober 1672 naar stadhouder prins Willem III, de heer van IJsselstein, die met de neutraliteitsverklari

Begin juni 1672 valt het Frankrijk van koning Lodewijk XIV, samen met Engeland en de twee Duitse bisdommen Keulen en Munster, de Republiek der Verenigde Nederlanden aan. Het Staatse leger, dat veel zwakker is dan het Franse, trekt zich terug achter de Hollandse Waterlinie, waardoor IJsselstein onverdedigd wordt gelaten._x000d_ _x000d_ Er volgen een aantal bezettingen, en de Fransen passen de techniek van het inunderen toe: de Lekdijk wordt bij het Klaphek en bij Vreeswijk doorgestoken. De inundaties bezorgen IJsselstein veel overlast. De gaten bij Vreeswijk en het Klaphek zouden pas in respectievelijk juni en september 1673 worden gedicht._x000d_ _x000d_ Het stadsbestuur probeert op basis van de soevereiniteitsrechten, als zelfstandige baronie, neutraliteit te verkrijgen zodat er geen troepen meer in de stad worden gelegerd en er geen belasting meer hoeft te worden betaald. Hiertoe gaat de schout op 19 oktober 1672 naar stadhouder prins Willem III, de heer van IJsselstein, die met de neutraliteitsverklari

Eiteren is een klein buurtje, gelegen ongeveer een kwartier uurs buiten IJsselstein, langs de rivier de IJssel naar de kant van Montfoort, alwaar eertijds een melaatsenhuis gestaan heeft. Dit huis, geheel vervallen zijnde, is in april 1684 afgebroken. Schuin tegenover dit voornoemde huis, op een akkerland grenzende aan een middeldijkje achter een boomgaard behorende aan de kerk van St.-Nicolaas te IJsselstein, is dit zo alom vermaarde Lieve Vrouwebeeldje in oude tijden door slootgravers het eerst gevonden, die daarmede naar IJsselstein zijn gegaan en het in handen hebben gegeven van de heer pastoor van IJsselstein, die het in de St.-Nicolaaskerk geplaatst heeft.